Liên hoan thơ châu Á – Thái Bình Dương lần thứ nhất: Tiếng nói của thi ca vì một nền hòa bình.

Lần đầu tiên, một liên hoan thơ quốc tế được tổ chức tại Việt Nam. Theo đúng lịch trình, Liên hoan thơ châu Á – Thái Bình Dương lần thứ nhất với chủ đề “Vì một châu Á hòa bình, hữu nghị, hợp tác và phát triển” đã khai mạc sáng 2/2/2012 tại Hạ Long, Quảng Ninh. 71 đại biểu từ 24 quốc gia và vùng lãnh thổ đã tề tựu về bên bờ Vịnh Hạ Long để cất lên những vần thơ vì một nền hòa bình cho châu Á và thế giới.

Buổi sáng này khai mạc, thời tiết mưa nhỏ nhưng lễ kéo cờ vẫn được tiến hành theo kế hoạch. Từng quốc gia tham dự được xướng tên và lên sân khấu để cùng tham dự lễ thượng cờ. Lá cờ biểu trưng cho thơ ca cùng quốc kỳ của 28 quốc gia tham dự đã được kéo lên trong tiếng nhạc hùng tráng cùng một dàn đội hình các em thiếu nhi Quảng Ninh và các cô gái mặc áo dài truyền thống với lá cờ trên tay chào mừng các vị khách quốc tế tham dự liên hoan thơ được tổ chức bên bờ Vịnh Hạ Long tươi đẹp của vùng đất mỏ.

Việc đón tiếp, đưa đón đại biểu diễn ra tại sân bay Nội Bài trong ngày 1/1 trước đó được phối hợp khá tốt. Số lượng khách chưa phải là quá đông nhưng lại đi phân tán đã ít nhiều gây khó khăn cho Ban Tổ chức. Đoàn Singgapore có 4 đại biểu nhưng cũng đi thành hai đoàn ở hai chuyến bay khác nhau, có quốc gia như Trung Quốc do diện tích rộng, lại nhận giấy mời tham dự bằng nhiều “kênh” khác nhau nên đã đi làm nhiều đoàn, nhiều đợt, đoàn đi hàng không, đoàn lại đi đường bộ gây trở ngại không ít cho việc đón tiếp, vì thế, dù lễ khai mạc đã diễn ra nhưng có đại biểu vẫn mới đang trên đường tới. Đó cũng là một trong những lý do số đại biểu tham dự theo đăng ký là 81 nhưng đến giờ khai mạc chỉ có 71 người có mặt. Nhà thơ Ko Un của Hàn Quốc, ứng viên giải Nobel, vốn là một cái tên được quan tâm tại liên hoan do sức khỏe yếu và người phiên dịch, cũng là người giúp đỡ ông về mặt sức khỏe (chính là vợ Ko Un) thì lại đang ở Tây Ban Nha, vì thế ông cũng không thể có mặt tại liên hoan. Ban Đối ngoại của Hội Nhà văn đã phối hợp khá tốt, bố trí phiên dịch đưa đón, không để tình trạng khách phải chờ, hay bị lạc, đến trễ vốn là những điều rất dễ xảy ra với các sự kiện quốc tế. Đoàn đến muộn nhất là đoàn Nhật Bản, nhà thơ Hữu Việt, người được phân công đón hai đại biểu đến từ đất nước mặt trời mọc đã phải trực tại sân bay Nội Bài đến 2 giờ sáng để đưa đại biểu về kịp dự lễ khai mạc.

Chương trình buổi sáng 2/2 chủ yếu mang tính lễ nghi để các đại biểu nước ngoài “nhập gia tùy thục” bằng việc tham dự lễ dâng hương Hoàng đế - Thi sĩ Lê Thánh Tông tại chân núi Bài Thơ bên bờ Vịnh Hạ Long, vốn là một địa danh vô cùng ý nghĩa. Sau đó là lễ thả thơ với những bài thơ của các bậc tiền nhân như Hoàng đế - Thi sĩ Lê Thánh Tông; Hoàng đế - Thi sĩ Trần Nhân Tông; Chúa Trịnh Cương; cùng các thi sĩ Hồ Xuân Hương, Huy Cận, Sóng Hồng, Tế Hanh... Hoạt động này nằm cũng nằm trong khuôn khổ Ngày thơ của tỉnh Quảng Ninh với mục đích tưởng nhớ, tôn vinh các bậc tiền nhân và hiểu sâu sắc thêm sức sống, trải nghiệm của thi ca. Một số chùm thơ về Vịnh Hạ Long và chùm thơ chào mừng Liên hoan thơ châu Á – Thái Bình Dương cũng đã được chọn thả. Những chùm bóng bay màu đỏ mang theo những vẫn thơ được nhà thơ. PGS.TS Hồng Vinh, Chủ tịch Hội đồng lý luận, phê bình Văn học nghệ thuật Trung ương; nhà thơ Hữu Thỉnh, Chủ tịch Hội Liên hiệp Văn học nghệ thuật Việt Nam, Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam; PGS.TS Phạm Minh Chính, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư tỉnh ủy Quảng Ninh cùng các vị khách quốc tế thả lên trời, bay la đà bên sườn núi Bài Thơ bên bờ Vịnh Hạ Long trong làn mưa bụi đầu Xuân với những thông điệp thắm tình đoàn kết hữu nghị.

Hội thảo “Thơ ca Châu Á vì một nền hòa bình, hữu nghị, hợp tác và phát triển” diễn ra vào 14 giờ chiều cùng ngày là một hoạt động đậm tính chuyên môn. Một số đại biểu như: GS, dịch giả Chúc Ngưỡng Tu (Trung Quốc); Nhà thơ, nhà phê bình NiKolai Preiaxlov (Liên bang Nga); Nữ nhà thơ, TS Mamta G.Sagar (Ấn Độ); Nhà thơ Holly Thompson (Nhật Bản); Nhà thơ, PGS Dinah Roma Sianturi (Philippines) đã có tham luận tại Hội thảo. Bài phát biểu của nhà thơ Hữu Thỉnh, Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam có tên “Vẻ đẹp của thơ ca và hơi ấm của tình hữu nghị” có đoạn: “Thế giới đổ dồn về châu Á không chỉ để tìm kiếm các cơ hội đầu tư, mà còn để khám phá các giá trị văn hoá, hy vọng tìm thấy sự thanh thản tâm hồn và coi sự thanh thản tâm hồn là bóng mát của lý trí sáng suốt.” Và ông nhấn mạnh: “Thơ ca cần đem đến sự bình an cho mỗi con người. Thêm một người được bình yên trong tâm tưởng, thế giới bớt đi một điều bất hạnh.” Chính vì thế, tiếng nói của thi ca đã được cất lên trong những ngày đầu năm 2012 tại Việt Nam, mảnh đất đã trải qua những năm tháng dài chiến tranh tàn khốc như những tiếng kinh cầu an cho một nền hòa bình với nhân dân châu Á và thế giới. Bởi theo nhà thơ Hữu Thỉnh, hiệu ứng xã hội mà thơ ca mong đạt tới là đồng điệu và gắn kết.

Đoàn nhà văn Nga tặng sách cho các đại biểu.

Việc tổ chức liên hoan thơ châu Á – Thái Bình Dương lần thứ nhất là một nỗ lực lớn mở đường cho các hoạt động giao lưu, trao đổi văn hóa của Việt Nam thêm đa dạng, phong phú. Ông Yuka Tsukagoshi, đại biểu đến từ Nhật Bản tỏ ra ngạc nhiên khi biết một đất nước còn nhiều khó khăn như Việt Nam tổ chức được một liên hoan quy mô như thế, ông còn ngạc nhiên hơn khi toàn bộ kinh phí do Nhà nước bỏ ra. Còn nhà thơ Nguyễn Quang Thiều, Phó Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam thì bày tỏ hi vọng, liên hoan thơ quốc tế sẽ trở thành hoạt động thường xuyên trên dải đất hình chữ S chứ không phải chỉ diễn ra một lần.

Nguyễn Xuân Thuỷ

Nguồn: báo Tuổi trẻ.